|
|
 |
| |
Uzdatnianie wody - proces polegający na doprowadzeniu zanieczyszczonej wody do stanu czystości wymaganego dla danego zastosowania.
Skład elementarnych procesów uzdatniania wody dobiera się zgodnie z zastosowaniem produktu finalnego. Głównymi metodami pozyskiwania wody uzdatnionej są:
* odżelazianie,
* zmiękczanie (zmiękczanie jonitowe),
* demineralizacja (np. poprzez destylację),
* filtracja (mineralna, węglowa, mechaniczna),
* dezynfekcja (chemiczna, promieniowaniem UV),
* proces odwróconej osmozy (RO)
* chlorowanie wody
* fluorowanie wody
Wodę uzdatnia się dla potrzeb komunalnych (woda pitna), przemysłu (w szczególności spożywczego), medycyny, farmacji.
Odżelazianie wody to uzdatnianie wody polegające na usunięciu z niej (wytrąceniu) nadmiernych ilości związków żelaza. Zadanie sprowadza się do przeprowadzenia rozpuszczonych związków żelaza i manganu w formy trudno rozpuszczalne. Odbywa się to poprzez napowietrzanie w urządzeniach - odżelaziaczach. Następnie, po dokonaniu korekty odczynu, woda filtrowana jest na złożu.
Taka sama technologia stosowana jest przy odmanganianiu wody.
Demineralizacja wody - usunięcie z wody rozpuszczonych w niej soli.
Najprostszy schemat obejmuje wymianę:
* kationów na kationicie silnie kwaśnym pracującym w cyklu wodorowym,
* anionów na anionicie silnie zasadowym pracującym w cyklu wodorotlenowym.
Oczyszczona woda zostaje pozbawiona wszystkich zawartych w niej soli. Wytwarza się równoważna ilość jonów wodorowych i wodorotlenowych, tworząc cząsteczki wody.
Dezynfekcja (nie mylić z odkażaniem) - postępowanie mające na celu maksymalne zmniejszenie liczby drobnoustrojów w odkażanym materiale. Dezynfekcja niszczy formy wegetatywne mikroorganizmów, a nie zawsze usuwa formy przetrwalnikowe. Zdezynfekowany materiał nie musi być jałowy. Dezynfekcja, w przeciwieństwie do antyseptyki dotyczy przedmiotów i powierzchni użytkowych.
Wyniki dezynfekcji zależą od trzech czynników:
* drobnoustroju - gatunek, liczba, aktywność fizjologiczna,
* środka dezynfekcyjnego - właściwości chemiczne i fizyczne, stężenie, czas działania,
* środowiska - temperatura, wilgotność, pH, obecność materii organicznej, poziom kationów Ca2+ i Mn2+ itp.
Do dezynfekcji stosuje się metody fizyczne i chemiczne.
Czynniki fizyczne używane do dezynfekcji:
* Para wodna - do dezynfekcji wcześniej oczyszczonego sprzętu, odzieży, unieszkodliwiania odpadów, używa się pary wodnej w temperaturze 100-105°C pod zmniejszonym ciśnieniem (0,5 - 0,45 atm). Pary wodnej pod normalnym ciśnieniem używa się od odkażania m.in. wyposażenia sanitarnego.
* Promieniowanie - do odkażania używa się promieni UV o długości fali 256 nm, które niszczą drobnoustroje w powietrzu i na niezasłoniętych powierzchniach.
Czynniki chemiczne używane do dezynfekcji:
* czwartorzędowe sole amoniowe
* alkohole np. alkohol etylowy, alkohol izopropylowy
* aldehydy np. formaldehyd, aldehyd glutarowy
* związki fenolowe np. krezol, rezorcynol
* biguanidy np. chlorheksydyna
* związki metali ciężkich np. srebra, miedzi, rtęci
* związki halogenowe np. jodyna, chloramina, jodofory
* fiolet krystaliczny (barwnik), mleczan etakrydyny (Rivanol)
* utleniacze - nadtlenki, np. H2O2 lub nadmanganiany, np. nadmanganian potasu
* tenzydy np. mydła
* kwasy i zasady.
Im dłuższy jest czas działania i stężenie środka dezynfekcyjnego, tym większa liczba drobnoustrojów zostanie zniszczona. Ze względu na to, iż środki chemiczne zwykle nie działają w środowisku suchym, ważny jest również stopień ich wilgotności, co jest szczególnie ważne w dezynfekcji powietrza.
Odwrócona osmoza - zjawisko odwrotne do spontanicznie zachodzącej osmozy. Polega na wymuszonej dyfuzji dowolnego indywiduum chemicznego (jonów lub cząsteczek) z roztworu o niższym stężeniu do roztworu o wyższym stężeniu przez membranę półprzepuszczalną.
Odwrócona osmoza w odróżnieniu od spontanicznej musi zostać wywołana przyłożeniem do membrany ciśnienia o większej wartości i skierowanego przeciwnie niż ciśnienie osmotyczne naturalnie występujące w układzie.
Odwrócona osmoza jest podstawą jednej z metod odsalania wody morskiej. Stosuje się też ją do oczyszczania i zatężania ścieków przemysłowych, szczególnie pochodzących z przemysłu spożywczego, papierniczego i galwanicznego. Metoda ta pozwala na odzyskanie wody oraz cennych substancji zawartych w ściekach. Główną zaletą tej metody jest stosunkowo małe zużycie energii gdyż proces zachodzi bez przemiany fazowej.
|
|
|
|
Start